sunrise
07-12-08, 07:06 PM
Xin cho hỏi, khi đi khám bệnh khi nào thì cần đến xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh. Tôi đi khám bệnh, thường được các bác sĩ chỉ định xét nghiệm rất nhiều loại, rất tốn kém mà nhiều khi không ra bệnh. Xin các bác sĩ hướng dẫn dùm cách, kinh nghiệm khi nào thì cần xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh. Chân thành cảm ơn (thanhngast@gmail....)
Khamchuabenh.net trả lời:
Bạn nói đúng các cơ sở y tế hiện nay nhiều nơi rất lạm dụng xét nghiệm ngay cả khi không cần thiết. Có nơi vì muốn bù đắp chi phí đầu tư máy móc quá lớn nên bỏ qua góc độ y đức, chỉ định xét nghiệm nhiều để thu hồi vốn nhanh. Hậu quả bệnh nhân phải chịu những chi phí quá tốn kém khi khám chữa bệnh. Chúng tôi khuyên bạn nên cân nhắc kỹ trước khi xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh. Thứ nhất là tốn kém. Chảng hạn như xét nghiệm MRI tốn kém khoảng 2 triệu đồng/lần. Thứ 2 là quá trình XN bạn sẽ bị ảnh hưởng bởi các tia X-quang, hồng ngoại, laze .. gây hại đến sức khỏe. Trường hợp bác sĩ chỉ định, bác nên hỏi kỹ và có thể tham khảo bác sĩ khác. Vì xét nghiệm là quyền của mình mà.
XN bao gồm các thử nghiệm về hoá sinh, huyết học, vi sinh và phân tích mô học vi thể. XN có thể được thực hiện với bệnh phẩm là máu, nước tiểu, nước bọt, dịch tiết từ tổn thương, dịch não tuỷ... Mục đích của XN có thể là xác định thành phần các chất có trong bệnh phẩm ( XN hoá sinh). Về các biện pháp chẩn đoán hình ảnh thì hiện tại có 5 loại phổ biến: Nội soi, X-quang, X-quang cắt lớp điện toán (CTscan), siêu âm, cộng hưởng từ hạt nhân.
Ngoài sự phân loại như trên y học còn phân thành 2 loại: biện pháp chẩn đoán (BPCĐ) xâm nhập và không xâm nhập. BPCĐ xâm nhập là những biện pháp có gây tổn thương cho cơ thể ( đâm, cắt vào da thịt) trong đó bao gồm các xét nghiệm lấy bệnh phẩm là máu hoặc mô cơ quan. BPCĐ không xâm nhập là những BPCĐ còn lại, trong đó có các BPCĐ hình ảnh. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý đó là một số BPCĐ hình ảnh như X- quang thực tế có tác động đến cơ thể do tia X có tính phóng xạ và đặc biệt BPCĐ X-quang cắt lớp điện toán có lượng tia cao gấp nhiều lần so với X-quang thông thường.
Khi nào cần phải thực hiện các biện pháp chẩn đoán?
Ngay nay, nếu cần XN rất dễ dàng vì có nhiều cơ sở xét nghiệm tư nhân. Tuy nhiên, bạn đừng tự ý XN khi không hỏi ý kiến bác sĩ.
Thực tế mỗi loại BPCĐ chỉ là những phương cách thu nhận của thông tin về tình hình sức khoẻ và bệnh lý và những thông tin này cần phối hớp với các thông tin từ bệnh sử, tiền sử gia đình, khám lâm sàng mới có thể đi đến chẩn đoán cuối cùng. Vì thế ngoại trừ một số xét nghiệm xác định hoặc tầm soát bệnh có thể không cần bác sĩ chỉ định mà chỉ cần có chuyên viên tư vấn - tham vấn để bệnh nhân tự quyết định thực hiện hay không( xét nghiệm HIV, xét nghiệm nồng độ đường trong máu, xét nghiệm tế bào âm đạo tầm soát ung thư cổ tử cung, chụp X-quang nhũ ảnh tầm soát ung thư vú.... ) . Lưu ý việc tham vấn là hết sức cần thiết vì ngoài việc để đảm bảo xét nghiệm được thực tế đúng đối tượng và tránh các trường hợp tác dụng phụ hoặc chống chỉ định, tham vấn còn giúp chuẩn bị tâm lý cho đối tượng đón nhận kết quả xấu nếu có.
Một ưu tư khác đó là nhiều bệnh nhân được chỉ định nhiều loại xét nghiệm thậm chí có loại chỉ mới được thực hiện nơi khám bệnh trước qua nơi khám sau lại phải làm lại. Thực tế nên hiểu việc này như thế nào? Nếu như trước đây có xét nghiệm hoặc các loại xét nghiệm mới đắt tiền thì bác sỹ vẫn tiến hành chẩn đoán được. Nếu có làm thêm những xét nghiệm đắt tiền thì thường bác sỹ sẽ có thêm nguồn thông tin giúp cho việc chẩn đoán chính xác hơn. Nếu xét về phương diện lý tưởng thì càng có nhiều thông tin càng tốt, tuy nhiên cần phải cân nhắc đến yếu tố kinh tế khi mà giá cả của nhiều loại xét nghiệm rất đắt. Trừ những BPCĐ cung cấp các thông tin quyết định cho việc chẩn đoán thì buộc phải làm còn lại nếu nó chỉ góp thêm một phần nhỏ thông tin thì có thể cân nhắc việc thực hiện hay không.
khamchuabenh.net
Khamchuabenh.net trả lời:
Bạn nói đúng các cơ sở y tế hiện nay nhiều nơi rất lạm dụng xét nghiệm ngay cả khi không cần thiết. Có nơi vì muốn bù đắp chi phí đầu tư máy móc quá lớn nên bỏ qua góc độ y đức, chỉ định xét nghiệm nhiều để thu hồi vốn nhanh. Hậu quả bệnh nhân phải chịu những chi phí quá tốn kém khi khám chữa bệnh. Chúng tôi khuyên bạn nên cân nhắc kỹ trước khi xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh. Thứ nhất là tốn kém. Chảng hạn như xét nghiệm MRI tốn kém khoảng 2 triệu đồng/lần. Thứ 2 là quá trình XN bạn sẽ bị ảnh hưởng bởi các tia X-quang, hồng ngoại, laze .. gây hại đến sức khỏe. Trường hợp bác sĩ chỉ định, bác nên hỏi kỹ và có thể tham khảo bác sĩ khác. Vì xét nghiệm là quyền của mình mà.
XN bao gồm các thử nghiệm về hoá sinh, huyết học, vi sinh và phân tích mô học vi thể. XN có thể được thực hiện với bệnh phẩm là máu, nước tiểu, nước bọt, dịch tiết từ tổn thương, dịch não tuỷ... Mục đích của XN có thể là xác định thành phần các chất có trong bệnh phẩm ( XN hoá sinh). Về các biện pháp chẩn đoán hình ảnh thì hiện tại có 5 loại phổ biến: Nội soi, X-quang, X-quang cắt lớp điện toán (CTscan), siêu âm, cộng hưởng từ hạt nhân.
Ngoài sự phân loại như trên y học còn phân thành 2 loại: biện pháp chẩn đoán (BPCĐ) xâm nhập và không xâm nhập. BPCĐ xâm nhập là những biện pháp có gây tổn thương cho cơ thể ( đâm, cắt vào da thịt) trong đó bao gồm các xét nghiệm lấy bệnh phẩm là máu hoặc mô cơ quan. BPCĐ không xâm nhập là những BPCĐ còn lại, trong đó có các BPCĐ hình ảnh. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý đó là một số BPCĐ hình ảnh như X- quang thực tế có tác động đến cơ thể do tia X có tính phóng xạ và đặc biệt BPCĐ X-quang cắt lớp điện toán có lượng tia cao gấp nhiều lần so với X-quang thông thường.
Khi nào cần phải thực hiện các biện pháp chẩn đoán?
Ngay nay, nếu cần XN rất dễ dàng vì có nhiều cơ sở xét nghiệm tư nhân. Tuy nhiên, bạn đừng tự ý XN khi không hỏi ý kiến bác sĩ.
Thực tế mỗi loại BPCĐ chỉ là những phương cách thu nhận của thông tin về tình hình sức khoẻ và bệnh lý và những thông tin này cần phối hớp với các thông tin từ bệnh sử, tiền sử gia đình, khám lâm sàng mới có thể đi đến chẩn đoán cuối cùng. Vì thế ngoại trừ một số xét nghiệm xác định hoặc tầm soát bệnh có thể không cần bác sĩ chỉ định mà chỉ cần có chuyên viên tư vấn - tham vấn để bệnh nhân tự quyết định thực hiện hay không( xét nghiệm HIV, xét nghiệm nồng độ đường trong máu, xét nghiệm tế bào âm đạo tầm soát ung thư cổ tử cung, chụp X-quang nhũ ảnh tầm soát ung thư vú.... ) . Lưu ý việc tham vấn là hết sức cần thiết vì ngoài việc để đảm bảo xét nghiệm được thực tế đúng đối tượng và tránh các trường hợp tác dụng phụ hoặc chống chỉ định, tham vấn còn giúp chuẩn bị tâm lý cho đối tượng đón nhận kết quả xấu nếu có.
Một ưu tư khác đó là nhiều bệnh nhân được chỉ định nhiều loại xét nghiệm thậm chí có loại chỉ mới được thực hiện nơi khám bệnh trước qua nơi khám sau lại phải làm lại. Thực tế nên hiểu việc này như thế nào? Nếu như trước đây có xét nghiệm hoặc các loại xét nghiệm mới đắt tiền thì bác sỹ vẫn tiến hành chẩn đoán được. Nếu có làm thêm những xét nghiệm đắt tiền thì thường bác sỹ sẽ có thêm nguồn thông tin giúp cho việc chẩn đoán chính xác hơn. Nếu xét về phương diện lý tưởng thì càng có nhiều thông tin càng tốt, tuy nhiên cần phải cân nhắc đến yếu tố kinh tế khi mà giá cả của nhiều loại xét nghiệm rất đắt. Trừ những BPCĐ cung cấp các thông tin quyết định cho việc chẩn đoán thì buộc phải làm còn lại nếu nó chỉ góp thêm một phần nhỏ thông tin thì có thể cân nhắc việc thực hiện hay không.
khamchuabenh.net