Lời khuyên ăn uống hợp lý cho người cao tuổi

[trucit]

Ở người cao tuổi, các hoạt động chuyển hóa và dinh dưỡng có nhiều biến đổi. Cùng với thời gian, việc tiêu thụ năng lượng của cơ thể cũng bị hao mòn, do đó vấn đề ăn uống hợp lý nhằm cung cấp năng lượng và tu bổ những hao mòn, đảm bảo cho các chức năng cơ thể được hoạt động bình thường là việc hết sức quan trọng.


[Only registered and activated users can see links]

Về nhu cầu năng lượng


Người cao tuổi do hoạt động ít hơn nên khối cơ sẽ giảm đi 1/3 so với thời trẻ. Với người 70 tuổi thì nhu cầu năng lượng giảm đi khoảng 30% so với lúc 20 tuổi. Vì vậy, người cao tuổi phải ăn ít hơn lúc còn trẻ, nếu ăn quá thừa sẽ dễ dẫn đến béo phì. Cần kiểm tra thường xuyên cân nặng cơ thể để giữ cân nặng ở mức tối đa cho phép.


Cách tính cân nặng hợp lý cho cả nam và nữ


Lấy chiều cao tính bằng cm trừ đi 100, rồi lấy 9/10 của trọng lượng đó.


Ví dụ: 1 người cao 150cm, trừ đi 100 còn 50, lấy 9/10 của 50 là 45.


Cách tính trên cho ta trọng lượng nên có, tuy nhiên cũng chỉ có giá trị tương đối để tham khảo. Đối với người cao tuổi, trọng lượng nên có phải thấp hơn trọng lượng đã tính, và xem đó là trọng lượng tối đa cho phép.


Hiện nay Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyên dùng chỉ số khối cơ thể (Body Mass Index) để đánh giá tình trạng dinh dưỡng.


BMI = Cân nặng (kg) / Chiều cao2 (m).


Theo “The Asia - Pacific Perspective: Redefining Obesity and its treatmen” tháng 2/2000, các tác giả đã đưa ra khuyến nghị về chỉ tiêu phân loại sức khỏe cho cộng đồng các nước châu Á (IDI & WPRO, 2000) như sau:


Nhẹ cân: BMI < 18,5


Bình thường: BMI = 18,5 - 22,9


Thừa cân: BMI > 23,0.



Tính chỉ số khối cơ thể - chỉ số BMI (xin vui lòng nhấn vào đây)


Về nhu cầu chất bột đường (Glucid)


Tuổi càng cao, cơ thể càng giảm sức chịu đựng đối với chất ngọt. Vì vậy người cao tuổi phải hạn chế ăn đường, bánh kẹo, uống ít nước ngọt. Nên dùng chất ngọt từ nguồn chất bột như cơm, bánh mì vì các chất ngọt này được tiêu hóa, hấp thu rồi dự trữ ở cơ thể và chỉ giải phóng từ từ vào máu theo nhu cầu hoạt động của cơ thể, do đó không làm tăng đường huyết đột ngột lên cao.


Về chuyển hóa chất béo (Lipid)


Khi cơ thể thừa chất ngọt (Glucid) thì sẽ chuyển thành mỡ dự trữ. Ở người cao tuổi, hoạt động của men lipase phân giải chất mỡ giảm dần và cơ thể có xu hướng thừa mỡ trong máu, cholesterol trong máu tăng là tiền đề dẫn đến vữa xơ động mạch rồi ảnh hưởng đến cơ tim, nặng hơn có thể gây xuất huyết não. Do đó người cao tuổi phải hạn chế chất béo, chủ yếu dùng dầu thực vật vì có nhiều acid béo không no kết hợp với một ít mỡ động vật.


Về chuyển hóa chất đạm (Protid)


Ở người cao tuổi, quá trình tiêu hóa hấp thu chất đạm kém. Nói đến chất đạm người ta thường nghĩ ngay đến thịt. Vấn đề tiêu hóa thịt thường đi đôi với quá trình thối rữa ở đại tràng và là những độc tố không tốt ảnh hưởng đến sức khỏe. Nếu lại bị táo bón, chất độc này không được thải ra ngoài nhanh, lại hấp thu trở lại vào cơ thể gây ra một loại nhiễm độc trường diễn rất có hại. Vì thế người cao tuổi nên hạn chế ăn thịt, nhất là thịt mỡ, mà nên ăn cá vì cá có nhiều chất đạm quý, dễ tiêu, ít gây thối rữa hơn thịt, lại có nhiều aicd béo không no cần thiết như DHA - AH. Cũng nên ăn nhiều chất đạm nguồn gốc thực vật như đậu đỗ, lạc, vừng, đậu phụ vì ít gây thối rữa và chứa nhiều chất xơ, có tác dụng giữ cholesterol thừa trong ống tiêu hóa, sau đó thải ra theo phân.


Chuyển hóa nước - vitamin & muối khoáng


Cần chú ý đề phòng việc thiếu nước ở người cao tuổi, nhất là trong mùa hè cần tăng số lần uống nước. Hoạt động của các gốc tự do có khả năng oxy hóa rất cao, các gốc tự do và những sản phẩm của chúng sau khi gây tổn thương màng tế bào sẽ dẫn đến nhiều tổn thương khác, là cơ sở bệnh sinh của các bệnh lý như vữa xơ động mạch, đái tháo đường, ung thư... Để chống lại các gốc tự do, cần tăng cường sử dụng những chất chống oxy hóa. Các chất này có nhiều ở rau quả bao gồm vitamin E, C, D, vitamin nhóm B, beta-caroten. Ngoài ra còn có trong các chất nền của thảo mộc, trong tanin của chè, các chất khoáng K, Mg, Zn, Cu, Se, Fe và một số acid hữu cơ. Nên uống nước hoa hòe, chè xanh; Ăn nhiều rau, nhất là loại lá xanh (rau muống, ngót, dền...), hành, tỏi, diếp cá, rau thơm... và nhiều quả chín để tăng lượng chất chống oxy hóa.


Thực phẩm sử dụng hợp lý cho người cao tuổi


• Gạo: Tốt nhất là gạo lức ăn với muối vừng, rất béo và ngon. Hoặc chỉ cần gạo dẻo không xát trắng quá.


• Khoai củ: Nên ăn ít cơm, thay vào đó là các loại khoai, tuy gây cảm giác no nhưng cung cấp ít năng lượng, không gây béo và có nhiều chất xơ.


• Các loại đậu đỗ: Như đậu xanh, đậu đỏ, đậu đen; Đặc biệt là đậu nành có nhiều acid béo không no rất quý và có thể chế biến thành nhiều món như tương, đậu phụ, tàu phớ, sữa đậu nành.


• Lạc - vừng: Vừa giàu đạm vừa giàu chất béo.


• Rau tươi: Bữa ăn nào cũng nên có, đặc biệt là những loại rau chứa nhiều beta-caroten như cà rốt, rau lá có màu xanh đậm, gấc...


• Quả chín: Rất tốt vì cung cấp nhiều vitamin, muối khoáng và chất chống oxy hóa. Đường trong hoa quả là loại đường fructose rất dễ hấp thu.


• Thịt cá: Mỗi tuần tối thiểu có ba bữa cá, thịt, bình quân 1kg/tháng.


• Trứng: Là món có giá trị dinh dưỡng cao, hấp thu tốt nhưng cũng có nhiều cholesterol, vì vậy chỉ nên ăn 3 quả/tuần. Khi ăn trứng nên dùng kèm sữa vì sữa có nhiều chất lecithin, có thể giúp trung hòa tác dụng của cholesterol.


• Sữa: Có nhiều chất dinh dưỡng và độ hấp thu cao. Do người cao tuổi thường có nguy cơ bị loãng xương, vì vậy nên dùng sữa để bổ sung lượng calci và vitamin D. Tốt hơn nữa là dùng sữa chua, ngoài tác dụng bổ dưỡng còn giúp điều hòa bộ máy tiêu hóa.


• Muối: Nên dùng dưới 6g NaCl/ngày

Cách tính cân nặng hợp lý cho người cao tuổi: Lấy chiều cao (tính bằng cm) trừ đi 100, rồi nhân với 90%. Ví dụ: với người cao 150 cm, cân nặng hợp lý là 45 kg. Cách tính trên cho ta trọng lượng tối đa cho phép.


Tuổi càng cao, cơ thể càng giảm sức chịu đựng đối với chất ngọt. Vì vậy, người cao tuổi phải hạn chế ăn đường, bánh kẹo. Nên dùng chất ngọt từ nguồn bột như cơm, bánh mì, vì chúng được tiêu hóa, hấp thu rồi dự trữ ở cơ thể, chỉ giải phóng từ từ vào máu theo nhu cầu, không làm tăng đường huyết đột ngột.


Khi cơ thể thừa chất ngọt, nó sẽ chuyển thành mỡ dự trữ. Ở người cao tuổi, hoạt động của men lipase phân giải mỡ giảm dần và cơ thể có xu hướng thừa mỡ trong máu, dễ gây bệnh tim mạch. Do đó, cần hạn chế chất béo, chủ yếu dùng dầu thực vật.


Quá trình tiêu hóa hấp thu chất đạm cũng kém đi ở người cao tuổi. Sự tiêu hóa đạm thường đi đôi với quá trình thối rữa ở đại tràng, làm xuất hiện độc tố. Nếu lại bị táo bón, chất độc này bị hấp thu trở lại, gây nhiễm độc trường diễn. Vì thế, cần hạn chế ăn thịt (nhất là thịt mỡ) và thay bằng cá. Nên ăn nhiều chất đạm nguồn gốc thực vật như đậu đỗ, lạc, vừng, đậu phụ vì chúng ít gây thối rữa và chứa nhiều chất xơ, có tác dụng giữ cholesterol thừa trong ống tiêu hóa, sau đó thải ra theo phân.


Người cao tuổi cần chú ý đề phòng thiếu nước, nhất là trong mùa hè. Để chống lại các gốc tự do gây lão hoá và bệnh tật, cần tăng cường sử dụng những chất chống oxy hóa (có nhiều ở rau quat).


Cách ăn của người cao tuổi:


- Tránh ăn quá no, đặc biệt khi có bệnh tim mạch.


- Nấu thức ăn mềm và chú ý ăn canh.


- Xây dựng thực đơn cho các bữa ăn, thay đổi món ăn giữa các ngày.


- Bữa ăn phải bảo đảm đầy đủ chất bột để cung cấp năng lượng, chất đạm, béo, rau xanh và hoa quả chín. Về nước uống, chỉ cần uống nước chín hoặc nước chè, hạn chế bia rượu.

- Đảm bảo vệ sinh thực phẩm

BS. Phạm Thị Thục - Sức Khỏe & Đời Sống

[minau]

Đủ về năng lượng

Đủ là không thừa mà cũng không thiếu so với nhu cầu của cơ thể. Để biết là đủ, thừa hay thiếu, nên vận dụng kết hợp nhiều biện pháp:

• Điều tra, quan sát bữa ăn hàng ngày của họ.

• Tìm hiểu cách tự đánh giá của người có tuổi về cách nuôi dưỡng mình, về cảm giác chung (khỏe, mệt, thiếu sức,...), về sức dẻo dai.

• Quan sát sắc thái, vóc dáng đi đứng.

• Đối chiếu cân nặng (thể trọng) với chiều cao. Để phòng nhầm lẫn do biến đổi bất thường của cột sống. Tuy có một vài nhược điểm cần đề phòng, phương pháp này có thể giúp chẩn đoán nhanh và sớm trạng thái thiếu nuôi dưỡng, từ đó can thiệp kịp thời và hiệu lực.

Bảo đảm về chất lượng

Có nghĩa là:

• Không gây thêm bệnh qua việc ăn uống.
• Góp phần duy trì, củng cố chất lượng sự sống khi có tuổi.

Những bệnh cần đề phòng ở người có tuổi

• Bệnh huyết áp cao
• Bệnh nhiễm mỡ xơ mạch (Atherosclerosis).
• Bệnh đái tháo đường (Diabetes Mellitus).

Những thức ăn cần quan tâm, không dùng quá mức cần

- Muối NaCl. Cần nói rõ, không nên yêu cầu người có tuổi ăn lạt hoàn toàn, vì: Không cần thiết; và còn có hại - kiêng muối hoàn toàn sẽ làm cho họ chán ăn, dẫn đến thiếu dinh dưỡng. Ở người cao tuổi, mỗi ngày có thể ăn 3-5g muối (dưới dạng nước chấm, nấu nướng,…) cũng đủ bảo đảm khẩu vị ngon miệng, không nhạt nhẽo. Người có huyết áp cao nên tránh những món quá mặn như: mắm, cá khô, đồ hộp, trứng muối,…

- Hạn chế đường mía (saccharoz) và các loại bánh, kẹo, mứt làm bằng đường. Hạn chế không có nghĩa là cấm tuyệt đối. Nếu thèm ngọt, có thể và nên dùng trái cây chín, mật ong.

- Nên hạn chế mỡ động vật bảo hòa (mỡ heo): Nhưng nên dùng mỡ dầu cá và dầu thực vật (trừ dầu dừa). Tác dụng của dầu thực vật đã được các nhóm dân cư quanh biển Địa Trung Hải biết từ lâu. Những nghiên cứu của Kensell, Sinclair (1952) đã đánh giá tốt dầu thực vật (giảm nguy cơ nhiễm mỡ xơ mạch, không có nguy cơ gây già trước tuổi).


- Một số thức ăn có thể chọn lọc, thay thế, bổ sung khi có điều kiện thuận lợi.

- Người có tuổi dễ bị thiếu các chất đạm, calci, vitamin D, và dễ mắc bệnh về hệ tim mạch. Vì thế các nhà dinh dưỡng học khuyên: Nên dùng cá thay thịt. Khuyến khích dùng nguồn đạm thực vật như: các loại rau tươi họ đậu (đậu đũa, đậu côve, đậu Hà Lan, đậu rồng,…) vì chúng có tác dụng chống táo bón, chống thối rữa trong ruột, giảm cholesterol-huyết. Khuyến khích dùng sữa tươi, sữa chua (yaourt): 250ml sữa tươi (hoặc 2 hũ yaourt) cung cấp 300mg calci. Thiếu calci, thiếu vitamin D dễ bị gãy xương (xẹp đốt sống, gãy cổ xương đùi,...). Để đảm bảo chất lượng, thức ăn phải sạch (không bị ô nhiễm) tươi, mới, được bảo quản đúng cách.

Thực đơn

Nên đa dạng, phong phú, thay đổi khi có điều kiện. Được như vậy sẽ đạt những lợi điểm sau:

• Tránh kéo dài trạng thái thừa chất này, thiếu chất kia.

• Có thể chọn lọc theo sở thích.

• Tránh nhàm chán, giúp ăn ngon miệng, tiêu hóa, hấp thu tốt.

Cách chế biến thức ăn

Cần bảo vệ giá trị dinh dưỡng - đặc biệt là các vitamin và chất chống oxy hóa. Nghệ thuật nấu nướng, tạo ra những món ăn dễ cảm tình (thơm ngon, hấp dẫn, hợp khẩu vị,…), dễ nhai, dễ nuốt, dễ tiêu hóa, dễ hấp thu.

Theo các nhà dinh dưỡng học Marie Paule Rietsch và M.Demole, khuyến khích dùng các gia vị mà người có tuổi ưa thích (như ớt, tiêu, hành, tỏi, rau thơm,…), vì gia vị giúp cải thiện khẩu vị, chống chán ăn.

Phân chia khẩu phần ăn

Khẩu phần ăn của người có tuổi nên được chia thành nhiều bữa ăn nhỏ, nhẹ, tránh ăn quá no trong một lần.

Buổi chiều tối không nên ăn quá muộn, vì như vậy sẽ ảnh hưởng đến giấc ngủ, có thể tạo tiền đề cho tai biến mạch não, mạch vành.

Nhà dinh dưỡng học lão khoa J.L.Schlienger khái quát những yêu cầu nêu trên bằng lời khuyên nôm na như sau:

Tự nuôi dưỡng tốt nhất là:

• Ăn tất, cái gì cũng ăn.

• Ăn đủ.

• Ăn ít nhất 3 lần trong một ngày.

• Ăn các chất sữa và phô-mai.

• Ăn rau cải và trái cây.

• Ăn thịt, cá hoặc trứng ít nhất một lần mỗi ngày.

• Uống đủ nước: mỗi ngày ít nhất cũng phải 1 lít.

• Hạn chế hoặc thận trọng trong việc tiêu thụ các chất sau đây: Mỡ động vật; đường và kẹo bánh làm từ đường; rượu...


GS.TS. Nguyễn Thiện Thành (theo suckhoe360.com)

[minau]

Việc chăm sóc người cao tuổi không chỉ dừng lại ở chế độ dinh dưỡng đặc biệt hằng ngày mà còn chú ý đến khẩu vị. Vấn đề này nếu không được quan tâm có thể ảnh hưởng đến một số bệnh: cao huyết áp, tiểu đường…

Chúng tôi làm việc tại Khoa Dinh dưỡng của một bệnh viện, mỗi ngày phục vụ hơn 300 người bệnh cao tuổi. Mỗi người có khẩu vị không giống nhau và nhiều bệnh nặng, nhẹ khác nhau, chưa kể đến quê quán cũng từ khắp mọi miền trên đất nước (tức là có thêm những khẩu vị đặc trưng riêng). Vậy làm thế nào để có thể vừa đảm bảo dinh dưỡng đầy đủ, phù hợp bệnh lý, nhưng vẫn tạo được cảm giác ăn ngon miệng, hợp khẩu vị người cao tuổi?

[Only registered and activated users can see links]

Những tiêu chuẩn đặc biệt

- Chúng ta biết rằng, tuổi cao thì răng không còn chắc chắn và đầy đủ, sức nhai kém. Do đó, việc chế biến thực phẩm phải đảm bảo “mềm” là điều quan trọng. Tất cả các món nói chung đều phải thật mềm, có như vậy các cụ mới có thể nhai và nuốt được.

- Ở người lớn tuổi, những cảm nhận về vị giác (mặn, ngọt, chua, cay), cảm nhận về khứu giác (khả năng nhận biết mùi thức ăn), khả năng nhìn (hình dạng, màu sắc thức ăn), cảm nhận về âm thanh khi nhai thức ăn (giòn hay không giòn) hầu như đều bị giảm, tuy có những mức độ khác nhau.

- Đa số các cụ khi về già đều có xu hướng ăn mặn hơn, đặc biệt các cụ sống ở vùng quê, nông thôn, ăn rất mặn, còn nếu nhạt nhẽo quá thì khó mà ăn được. Điều đó cũng chỉ là thói quen, chúng ta hoàn toàn có thể thay đổi được, nhưng phải thay đổi từ từ, dần dà rồi cũng sẽ thích nghi.

- Chúng ta cũng nên quan niệm rằng, ăn nhạt có lợi cho sức khỏe, phòng ngừa được bệnh tật, cụ thể như bệnh tăng huyết áp có tỉ lệ rất thấp ở những vùng ăn nhạt, dùng muối ít.

- Đối với người cao tuổi, không nên nêm nếm mặn, chỉ cần vừa ăn, thậm chí nêm rất nhạt, tùy theo các cụ có bệnh lý đi kèm như: tăng huyết áp, suy tim, bệnh thận, xơ gan cổ chướng,... (thường sử dụng không quá 3-5g muối ăn/ngày, tức không quá ⅓-½ muỗng cà phê muối ăn/ngày).

- Nếu có sử dụng nước chấm, thì nên pha nhạt và biết rằng 1 muỗng cà phê nước mắm chứa 1g muối ăn.

- Các vị chua, cay,... nói chung các cụ không thích. Cho quá nhiều gia vị ấy vào thức ăn, đặc biệt là vị cay hầu như không hợp với người cao tuổi, bởi các lý do như: vị cay nhiều quá gây mất cảm giác ăn ngon, gây kích thích dạ dày tiết nhiều dịch vị, đôi khi gây khó chịu đặc biệt ở những người có tiền sử bệnh lý về dạ dày tá tràng.

- Người cao tuổi có thích ăn ngọt không? Đa số các cụ khi nghe hỏi câu này thì đều trả lời là: thỉnh thoảng cũng ăn nhưng không thích lắm! Nhưng chúng ta cũng nên biết rằng, ở người cao tuổi, khả năng bài tiết Insulin của tụy tạng giảm và hiệu quả làm hạ đường huyết của Insulin cũng kém, cộng thêm ngưỡng đào thải chất đường của thận cũng giảm. Do đó, nếu người cao tuổi ăn quá nhiều đường cũng dễ có nguy cơ bị tiểu đường.

Không chỉ có thế

- Thức ăn khi chế biến phải đảm bảo thơm, ngon, không được có mùi tanh. Khi ăn, thức ăn phải ấm, nóng, không để nguội lạnh, có như thế mới kích thích cảm giác thèm ăn, giúp các cụ ăn ngon miệng.

- Chúng ta biết rằng, người cao tuổi không những cảm nhận về mặt cảm quan khi ăn, từ việc chế biến thức ăn thơm ngon, hợp khẩu vị, còn phải chú ý màu sắc, cách bày dọn bữa ăn, cũng không kém phần quan trọng, quyết định việc ăn có ngon miệng hay không?

- Màu sắc thực phẩm nên chọn: rau có lá màu xanh đậm, trái cây, củ, quả có màu vàng, đỏ (đu đủ, cà chua, cà rốt, bí đỏ, gấc,...) có nhiều vitamin A rất tốt cho cơ thể, giúp bảo vệ da, mắt, chống nhiễm trùng, có tác dụng chống oxy hóa, phòng chống bệnh ung thư, tim mạch, tiểu đường.

- Ngoài ra, rau và trái cây còn là nguồn chất xơ (nhiều cellulose), giúp phòng ngừa táo bón, một triệu chứng thường gặp ở người cao tuổi. Chất xơ mịn có trong vỏ cám gạo, các loại đậu,... còn giúp cơ thể giảm hấp thu cholesterol, làm chậm sự hấp thu đường vào máu, góp phần làm giảm tình trạng xơ vữa mạch máu và giúp dễ ổn định mức đường huyết ở người bệnh tiểu đường. Vì thế đối với người cao tuổi, ăn nhiều rau và trái cây rất tốt cho sức khỏe.

- Vì rằng đặc điểm của người cao tuổi là thường ít có cảm giác khát nước, do đó để đảm bảo đủ nhu cầu nước, người ta khuyên mỗi ngày các cụ nên uống từ 6-8 ly nước. Nước uống có thể là nước đun sôi để nguội, nước suối, nước chè tươi,... giúp cơ thể luôn tuơi mát và cũng góp phần tránh được táo bón.

- Càng lớn tuổi, quá trình mất xương nhiều hơn là tạo xương, dễ bị loãng xương, làm lưng bị còng, chiều cao thấp đi so với lúc trẻ, đi đứng không vững; vì thế, cần cung cấp đủ nhu cầu calci cho các cụ, nên uống trung bình 2 ly sữa/ngày, sử dụng sữa không béo, không đường (sữa Obilac chẳng hạn).

- Một điều nữa cũng không kém phần quan trọng, đó là việc thay đổi khẩu vị khi bị bệnh. Khi bị bệnh, việc cảm nhận mùi vị thức ăn rất kém, thường hay bị đắng miệng và ăn không ngon, dẫn đến người cao tuổi sẽ ăn rất ít. Nếu không được quan tâm kịp thời sẽ không đảm bảo dinh dưỡng cho người bệnh, lâu ngày bị suy dinh dưỡng, sức đề kháng giảm, hiệu quả điều trị kém, lâu lành bệnh. Để khắc phục vấn đề này, chúng ta không những phải tìm hiểu khẩu vị ăn uống của người bệnh, lựa chọn thực phẩm dễ tiêu hóa, chế biến thức ăn thật thơm ngon, hợp khẩu vị trên cơ sở đủ dinh dưỡng và phù hợp bệnh lý. Chúng ta phải luôn động viên, trò chuyện với người bệnh, tạo ra không khí thoải mái, lạc quan giúp người bệnh tin tưởng và yên tâm điều trị bệnh.

Tóm lại, vấn đề khẩu vị người cao tuổi không đơn giản chút nào. Thế nhưng, khi chúng ta nắm được một số đặc điểm chung về ăn uống của người cao tuổi, trên cơ sở tìm hiểu về sự thay đổi, những khác biệt, những bệnh lý thường gặp, chúng ta hoàn toàn có thể yên tâm đảm bảo đầy đủ dinh dưỡng cho người cao tuổi với những bữa ăn ngon và hợp khẩu vị.


BS. Dương Thị Kim Loan
BV. Thống Nhất
(theo suckhoe360.com)

[hangph3]

Dinh dưỡng ở tuổi già
TS. Đặng Quốc Nam



Theo độ tuổi, chức năng của các cơ quan đều giảm dần, số lượng các tế bào hoạt động ở các cơ quan khác nhau, dẫn đến giảm cường độ trao đổi chất trong cơ thể, ngoài ra người già thường vận động ít hơn. Vì vậy, ở tuổi gia, nhu cầu về năng lượng của cơ thể giảm, vấn đề ăn uống ở độ tuổi này cần phải được đặc biệt chú ý.
Ăn vừa đủ


.
Cùng với độ tuổi, lượng calo sử dụng cần phải giảm một chút, tuy nhiên vẫn phải được cung cấp thỏa đáng. Ăn ít có thể gây nên hiện tượng bị thiếu protid (chất đạm) và dẫn đến teo cơ, chóng mệt mỏi.
Về các chất dinh dưỡng, thì nhu cầu của cơ thể về chất đạm ở người trưởng thành và người có tuổi là như nhau. Khuyến cáo nhu cầu về chất đạm trên 1 kg cân nặng ở tuổi già (1,0-1,2g/kg/ngày) và gần tương đương với nhu cầu về đạm ở tuổi trẻ em, vì nhu cầu đạm cho quá trình tái tạo ở tuổi già là rất lớn. Ở tuổi già, quá trình lão hóa diễn ra mạnh mẽ, do vậy lượng chất đạm phải được cung cấp đầy đủ để phục vụ cho việc tái tạo các tổ chức mô. Một số người già, vì một lý do nào đó (do không nhận thức được ý nghĩa của việc ăn uống điều độ và hợp lý, do bệnh tật, do hoàn cảnh, do yếu tố tâm lý..) thường ăn ít, đặc biệt là ăn không đủ các chất đạm và kết quả là cơ thể gầy yếu, mệt mỏi, suy giảm khả năng đề kháng của cơ thể và dễ bị mắc bệnh.
Cơ thể người già cần được cung cấp một lượng tinh bột đầy đủ, tuy nhiên nên hạn chế dùng đường và bánh kẹo ngọt. Giảm sử dụng mỡ sẽ giảm được lượng calo sử dụng chung và giúp phòng chống vữa xơ động mạch, bệnh tim mạch, tiểu đường, đau khớp... Trong khẩu phần ăn của người già, tỷ lệ năng lượng do mỡ cung cấp nên dưới 20%.
Không quên bổ sung thực phẩm giàu vi chất
Thức ăn của người già cần chứa nhiều các vitamin khác nhau (rau quả, trái cây), các chất khoáng và chất xơ. Chất xơ có trong trái cây, rau và ngũ cốc. Chất xơ có tác dụng phòng ngừa bệnh táo bón ở tuổi già, ngoài ra chất xơ còn có tác dụng làm giảm mức độ cholesterol trong máu.

Các vitamin được đưa vào cơ thể trong thành phần của các nhóm chất dinh dưỡng. Những người già thường không hay quan tâm đến việc ăn hoa quả và rau. Nhiều người trong số họ không có thói quen uống sữa, nguồn cung cấp chủ yếu canxi để phòng ngừa bệnh loãng xương... Tất cả những thói quen đó, kết hợp với khả năng hấp thụ các chất của cơ thể người già kém hơn dẫn đến trong cơ thể người già thường bị thiếu các loại vitamin và các khoáng chất khác nhau. Người già cần phải thường xuyên uống từ 2-3 cốc sữa một ngày để phòng ngừa phát triển bệnh loãng xương. Tuy nhiên cần chú ý rằng, ở người già khả năng tiêu hóa sữa kém hơn, do vậy khuyến cáo uống rải nhiều lần trong ngày, mỗi lần 100-120ml. Cơ thể người già thỉnh thoảng nên được cung cấp vitamin bổ sung ở dạng dược phẩm. Đặc biệt là các vitamin nhóm B, vitamin có tính chất chống lão hóa như vitamin A, C, E.
Cùng với tuổi tác, hệ thống tiêu hóa làm việc kém hiệu quả hơn, cường độ trao đổi chất trong cơ thể người già diễn ra chậm, do vậy thức ăn cần được chế biến kỹ, tinh, tránh ăn các thức ăn khó tiêu như đồ rán, thịt mỡ, sụn, gân, da và cổ cánh gia cầm... Người già nên ăn làm nhiều bữa trong ngày, có thể là 4 hoặc 5 bữa. Cần rèn cho mình thói quen ăn hoa quả hằng ngày để tăng cường cung cấp vitamin cho cơ thể.
Uống đủ nước và chăm chỉ tập luyện
Và cuối cùng, nước đóng vai trò quan trọng trong dinh dưỡng của người già. Cơ thể người già cần phải được cung cấp đủ nước, trong một ngày, người già nên uống khoảng 1-1,5lít nước ở dạng nước trắng, nước hoa quả, nước chè. Uống đủ nước sẽ làm cho quá trình tiêu hóa thức ăn tốt hơn, phòng ngừa chứng táo bón.
Chế độ ăn uống đầy đủ các chất dinh dưỡng, đủ calo, có tỷ lệ cân đối giữa các chất, kết hợp việc tăng cường tập luyện thể dục thể thao với các bài tập rèn sức bền (đi bộ, chạy bước nhỏ, bơi, đạp xe đạp) có cường độ hợp lý và một cuộc sống tinh thần thoải mái sẽ đảm bảo một cuộc sống mạnh khỏe và hạnh phúc ở người già.

[hangph3]

6 kiêng ky trong ăn uống đối với người cao tuổi
BS. Nguyễn Đức Lê



Cơ thể người cao tuổi (NCT) khác với người trẻ, bộ máy tiêu hóa suy giảm về chức năng, khả năng tiêu hóa, hấp thu và chuyển hóa thức ăn giảm nhiều, nếu ăn uống không biết kiêng kỵ sẽ phát sinh nhiều loại bệnh tật.
NCT kiêng ăn phủ tạng của lợn

NCT khi thận đã suy, tỳ vị đã hư, khí huyết sinh hóa không đủ, cần phải có điều tiết trong ăn uống. Các nhà y học thời xưa cho rằng NCT ăn uống ngọt và nhạt là gốc của 5 vị, tự tác để dưỡng tạng, chủ trương cấm thịt, họ cho rằng: “Khi thịt thắng thì làm trệ khí của ngũ cốc, khí của ngũ cốc thắng thì làm trệ nguyên khí. Nguyên khí lưu thông thì thọ, nguyên khí trệ thì chết non”. Nội tạng của lợn tuy giá trị dinh dưỡng tương đối cao, chứa nhiều năng lượng, nhưng hàm lượng cholesterol cũng cao. Nếu ăn nội tạng lợn thường xuyên thì hàm lượng cholesterol trong máu quá cao, chúng sẽ lắng đọng trên thành động mạch, gây ra xơ cứng động mạch, tăng huyết áp và các bệnh về động mạch vành tim. Hai loại bệnh này thường là nguyên nhân quan trọng gây tử vong cho NCT, nên điều hết sức quan trọng là khống chế lượng mỡ động vật và các thức ăn có lượng cholesterol cao đưa vào cơ thể.
NCT kiêng ăn các thức béo

Thức ăn béo nói chung rất nhiều mỡ. Loại thức ăn này tuy giá trị dinh dưỡng tương đối cao, nhưng vì hàm lượng mỡ rất cao, dễ làm NCT béo ra, mỡ trong máu cao, gây ảnh hưởng chức năng tim mạch. Nếu thường xuyên ăn quá nhiều các thức dầu mỡ ngậy béo và uống rượu mạnh, thì dễ trợ thấp, sinh đờm và có thể gây ra dương của gan lên cao, phong của gan làm động bên trong sinh ra chứng như đái tháo đường. Đồng thời ăn uống quá nhiều thức dầu mỡ, đối với NCT tỳ vị đã hư suy, năng lực tiêu hóa hấp thu yếu, còn có thể tăng thêm gánh nặng cho tỳ vị, gây ra tình trạng công năng tỳ vị mất điều hòa, dẫn tới tiêu hóa không tốt, làm ảnh hưởng đến sự hấp thu bình thường các thành phần dinh dưỡng trong ăn uống của NCT, bất lợi cho sức khỏe, vì vậy NCT cần kiêng ăn quá nhiều chất béo.
NCT kiêng ăn quá cay
Các thức ăn cay như: hành, gừng, tỏi, ớt, hạt tiêu, phần nhiều tính ôn nhiệt, có tác dụng phát tán và hành khí, ăn ít thì có thể thông dương hỏa dạ dày, thích hợp với NCT bị tháo tỏng, đau dạ dày mà tỳ vị hư hàn. Nhưng vì chúng có tính cay, tán, ôn nhiệt, không thể ăn nhiều, ăn nhiều dễ sinh đờm động hỏa, sinh phong, hại mắt. Mà NCT phần nhiều có biểu hiện công năng tạng phủ suy thoái, âm dương không cân bằng, trong đó số đông là âm hư, huyết hư, khi ăn các thức ăn cay rất dễ làm tổn thương âm và động huyết. Nhất là đối với người âm hư, dương cao, đầu váng, mắt hoa, trong lòng phiền nhiệt, họng khô lưỡi táo, ra mồ hôi trộm về ban đêm cần phải kiêng dùng. Ăn quá nhiều thức cay còn có thể làm tinh thần không phấn chấn, đúng như sách Nội kinh đã nói: “Vị mà quá cay thì gân mạch bì chùn, tinh thần tàn lụi”, “ăn quá nhiều chất cay thì gân rút mà móng khô”. Điều đó nói rõ, ăn quá nhiều vị cay có thể làm cho âm của gan và thận hư, dương của gan lên cao, nghiêm trọng thì có thể xuất hiện các biến chứng của bệnh phong của gan làm động bên trong, gân mạch bị thương tổn.


NCT kiêng ăn quá mặn

Nghiên cứu của các nhà y học cho rằng ăn muối có tác dụng như một chất xúc tác làm tăng huyết áp, nếu ăn mặn quá nhiều sẽ làm tích tụ muối trong tế bào, phá hoại bộ máy thăng bằng trong tế bào thần kinh và mạch máu, làm cho mạch máu hẹp lại, huyết áp tăng cao. Có thống kê cho biết, những người thích ăn mặn nguy cơ mắc bệnh ung thư đường ăn uống cao hơn người bình thường 12 lần.
NCT kiêng ăn quá nhiều chất ngọt
Các thức ngọt có tác dụng bồi bổ cơ thể, điều hòa tỳ vị, làm hòa hoãn các chứng cấp tính và làm khỏi đau, nếu ăn uống thích hợp sẽ giúp cho sự tiêu hóa của tỳ vị, bảo vệ tạng gan, nới lỏng can khí; nhưng vì các thức này thành phần của nó chứa rất nhiều đường, sinh ra nhiệt lượng cũng rất cao, ăn nhiều có hại cho sức khỏe, đặc biệt là NCT càng cần kiêng ăn uống các thức quá ngọt. Ăn quá nhiều đồ ngọt làm cho nhiệt lượng của cơ thể tăng, nếu thường xuyên ăn uống như vậy thì sẽ hóa nhiệt sinh hỏa, hỏa và nhiệt lại dễ tàn dịch, dẫn tới dịch hao, nhiệt thịnh, sẽ gây ra các biến chứng như ung nhọt lở độc. Sách Nội kinh đã nói: “Biến của cao lương, đủ sinh đinh nhọt lớn”. Ý nói: Ăn nhiều các thức vị ngọt dễ sinh các bệnh ngoại khoa như đinh nhọt lớn, ung nhọt, ghẻ lở, nhất là công năng tuyến tụy của NCT có xu hướng giảm sút, ăn nhiều các thức ăn ngọt dễ gây ra bệnh đái tháo đường. Nếu NCT đã bị bệnh đái tháo đường càng phải kiêng ăn, nếu không thì các chứng ung nhọt ghẻ lở dễ sinh ra mà khó lành.
NCT kiêng ăn quá no
Các nhà y học cho rằng tỳ vị là cơ quan “coi kho”, là “bể chứa” đồ ăn thức uống, là gốc của hậu thiên, là nguồn sinh hóa ra khí huyết. Tất cả mọi vật chất làm cho cơ thể sinh trưởng phát triển đều nhờ sự cung cấp của tỳ vị. Trong quá trình tiêu hóa thì dạ dày có tác dụng dung nạp và nhào trộn thức ăn, còn tỳ có tác dụng tiêu hóa, hấp thu và chuyên chở các vật chất dinh dưỡng tới toàn thân. Vì tỳ vị của NCT bắt đầu bị suy nhược, công năng giảm sút, nếu ăn quá no thì tỳ vị không đủ sức tiêu hóa, hấp thu quá nhiều thức ăn, những thức ăn dư thừa sẽ làm ảnh hưởng và nặng thêm sự gánh vác của tỳ vị, làm ảnh hưởng đến công năng vốn đã suy nhược của tỳ vị, và làm cho sự hoạt động của bản thân NCT bị ảnh hưởng. Cho nên những nhà dinh dưỡng học thời xưa chủ trương ăn ít một chút, đừng ăn no, họ cho rằng “thà ít, đừng nhiều thì cơ thể trừ khử được bệnh tật”.
Nếu NCT ăn quá no, năng lượng đưa vào quá nhiều, làm tăng nhanh sự lão hóa thì dễ dẫn đến nguy cơ đường và mỡ trong máu tăng cao. Thêm nữa, mỗi bữa ăn đều quá no, làm cho huyết dịch phải tập trung vào ruột và dạ dày, còn những cơ quan quan trọng như tim và não thì thiếu máu lâu dài, dẫn đến tinh thần mệt mỏi, tư tưởng không thể tập trung cao độ làm giảm năng suất làm việc. Những NCT có bệnh về động mạch vành dễ sinh ra cơn đau thắt ngực. Vì vậy, ăn ít, ăn nhiều bữa chẳng những không gây ra béo phì mà còn có ích cho tim. Ngược lại ăn no thường xuyên sẽ làm cho con người chưa già đã suy, làm giảm tuổi thọ.

[hangph3]

Ăn uống thế nào để tăng tuổi thọ?
ThS. Nguyễn Hoàng Lan



Ăn uống cung cấp năng lượng cho các hoạt động của cơ thể và tu bổ những hao mòn bảo đảm cho các chức năng của cơ thể được hoạt động bình thường. Đối với người cao tuổi, ăn uống càng quan trọng hơn vì qua nhiều năm hoạt động các chức năng của các cơ quan đã có nhiều thay đổi, suy yếu.
Người cao tuổi nên ăn uống như thế nào?

- Cần ăn giảm số lượng: Cơm là thức ăn chính của người Việt Nam, nguồn cung cấp năng lượng chủ yếu cho hoạt động của cơ thể. Lúc còn trẻ ăn bình thường mỗi bữa 3 bát cơm; Khi lao động nặng ăn tới 4- 5 bát, nay cao tuổi nên ăn rút xuống 2 bát rồi 1 bát. Có thể theo dõi cân nặng để điều chỉnh mức ăn, người cao tuổi nên lấy mức cân nặng tối đa không được vượt quá 9/10 của chiều cao tính bằng centimét trừ đi 100.
- Chất lượng bữa ăn: Phải bảo đảm đủ chất đạm, chủ yếu ăn chất đạm có nguồn gốc thực vật: đậu phụ, sữa đậu nành, tương, các loại đậu. Giảm ăn thịt nhất là thịt mỡ, nên ăn cá. Ăn dầu lạc, dầu vừng. Nên hạn chế ăn mặn, giảm ăn đường, giảm nước ngọt, bánh kẹo ngọt. Tăng cường ăn nhiều rau xanh, rau gia vị, tỏi, gừng, riềng, nghệ, giá đậu...
- Cách ăn: Không bao giờ ăn quá no, thực hiện lời dạy của cổ nhân “thực bán bão chung thân vô bệnh”, tạm dịch là: “ăn nửa dạ dày suốt đời không có bệnh”. Nên chế biến thức ăn mềm và luôn luôn có món canh vì tuyến nước bọt và hàm răng của người cao tuổi hoạt động kém. Nên xây dựng thực đơn bao gồm: có món xa lát chủ yếu để cung cấp rau: nguồn vitamin, chất khoáng, chất xơ cho cơ thể vì trong món xa lát có kèm theo dầu ăn, vừng lạc để chế biến ra các món nộm hoặc các món xa lát hỗn hợp nhiều loại rau, củ, quả; Có món chủ lực cung cấp chất đạm và chất béo như thịt kho, thịt gà luộc, cá rán, trứng tráng, đậu phụ kho, rán, đậu phụ nhồi thịt, trứng đúc thịt, hoặc chế biến sẵn như tương, muối vừng, lạc; Có món ăn cung cấp năng lượng chủ yếu là cơm, đậu xanh, đậu đen, khoai, bánh mì; Có món canh cung cấp nước và các chất dinh dưỡng bổ sung: nước rau, canh rau muống, tương gừng, canh cá, canh giò, canh thịt, canh chua, canh dưa với lạc, với cá; Có đồ uống trước, trong và sau bữa, tránh dùng rượu, nên dùng nước nấu chín để nguội, nước chè và các món canh...
Cách sử dụng hợp lý một số thực phẩm với người cao tuổi
Gạo: tốt nhất là ăn gạo lức, gạo toàn phần nhưng nên bóc cám riêng ra cho gạo mềm dễ nhai. Khi nấu trộn với cám đã bóc ra, cơm cám này ăn với muối vừng rất béo và ngon.
Khoai củ các loại: người cao tuổi nên ăn bớt cơm và thay vào đó nên ăn nhiều loại khoai. Khoai có khối lượng lớn gây cảm giác no nhưng cho ít năng lượng không gây béo mà lại có nhiều chất xơ giúp chống táo bón, giúp thải cholesterol thừa và đề phòng ung thư.
Đậu các loại có giá trị dinh dưỡng khá cao, giàu chất đạm. Riêng đậu tương còn có thêm nhiều axit béo không no rất quý, tương là món ăn truyền thống bổ dưỡng, đậu phụ, chao, sữa đậu nành, sữa chua từ đậu nành. Nên sử dụng nhiều loại đậu, đậu xanh, đậu đỏ, đậu đen, đậu trắng vào chế biến món ăn và ngâm giá đỗ.
Lạc, vừng: lạc, vừng đều giàu chất đạm, chất béo, nhiều axit béo không no.
Rau: bữa nào cũng cần có món rau.

Trái cây: rất quý nhất là với người cao tuổi. Nguồn cung cấp nhiều vitamin và chất khoáng, nhiều chất chống ôxy hóa.
Dùng trứng: những bệnh làm cơ thể gầy sút nhiều có thể ăn 3 quả trứng một tuần nhưng không nên cho những người có triệu chứng của bệnh thiếu máu tim, rối loạn tuần hoàn não ăn trứng.
Sữa chua vừa bổ vừa có tác dụng điều hòa hoạt động của bộ máy tiêu hóa. Nếu có điều kiện mỗi ngày các cụ nên ăn một cốc sữa chua.
Mật ong: mật ong có rất nhiều tác dụng đối với cơ thể.
Mắm: lượng muối NaCl trong mắm rất cao, không thích hợp với cơ thể người cao tuổi.
Muối: nhiều công trình nghiên cứu về mối liên quan không thể chối cãi giữa mức tiêu thụ muối ăn với mức độ mắc bệnh tăng huyết áp.
Rượu: người cao tuổi thường có nhiều nhược điểm về sức khỏe, tăng huyết áp, xơ mỡ động mạch, thiếu máu tim, rối loạn tuần hoàn não, chức năng thận, gan bị suy yếu, thường gặp bệnh đái tháo đường. Những nhược điểm này là tiền đề của nhiều tai biến như tai biến mạch não, nhồi máu cơ tim. Cho nên, đối với người có tuổi, rượu, kể cả rượu thuốc là một đồ uống nên tránh sử dụng.
Các yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe và tuổi thọ
Người cao tuổi muốn sống lâu, sống vui, sống khỏe, sống có ích cần bảo đảm 3 yếu tố: một là tâm hồn thanh thản, luôn sống trong niềm vui để niềm vui kích thích tăng cường sức sống của cơ thể, giúp duy trì thăng bằng của hệ thần kinh và là một vũ khí cưỡng lại mọi căng thẳng, mọi stress của cuộc sống hằng ngày; Hai là ăn uống hợp lý, tăng cường các chất chống ôxy hóa để chống lại các gốc tự do; e là năng vận động để lưu thông khí huyết, chống lại quá trình ôxy hóa, cơ thể được rèn luyện đều đặn sẽ hoạt động hài hòa, cho ta cảm giác dễ chịu, vui tươi, phấn khởi, yêu đời. 3 yếu tố tạo nên mối liên quan thúc đẩy lẫn nhau: niềm vui và sự vận động giúp ăn ngon miệng và chính việc ăn uống điều độ đủ chất lại tạo cho người cao tuổi niềm vui và sự hăng hái vận động tăng cường tuổi thọ.

[thanh232]

Người già không nên dùng đồ lạnh cho bữa sáng

[Only registered and activated users can see links]
Người già chức năng tỳ vị suy thoái, xuất hiện nhiều bệnh mãn tính. Do đó, bữa sáng của người già cần chú ý chế độ ăn uống khoa học


[Only registered and activated users can see links]
[Only registered and activated users can see links]
[Only registered and activated users can see links]

Một giáo sư thuộc trung tâm chăm sóc sức khỏe người già - bệnh viện Tây Uyển đã nghiên cứu và có phát hiện như sau: khi tỉnh giấc vào buổi sáng, âm khí vào ban đêm vẫn chưa mất đi, nhiệt độ trong ngoài phòng vẫn chưa tăng trở lại, cơ thịt và huyết quản ở vào trạng thái thu nhỏ.

Do đó, khi ăn đậu tương lạnh, sữa bò lạnh, bánh bao lạnh hoặc bánh màn thầu để lạnh dễ làm các cơ quan cơ thể co quắp thêm, máu không thể lưu thông, kích thích dạ dày và đường ruột, tăng áp lực đối với tiêu hóa dạ dày đường ruột, làm chức năng tiêu hóa giảm thấp, chức năng tì vị bị cản trở gây nên các bệnh dạ dày đường ruột, tổn hại vị khí, xuất hiện bí tiện, đi tả, cảm lạnh, mệt mỏi, thâm chí tăng các triệu chứng huyết áp cao, động mạch vành, tiêu hóa .

Đông y cho rằng, bữa sáng nên ăn đồ nóng mới duy trì vị khí, bổ sung dương khí, như sữa bò, đậu tương, bánh bao nóng, đậu phụ… Có thể thêm một ít hạt sen, táo tàu, sơn dược trong cháo để tăng cường chức năng tỳ vị.

Ngoài ra, người già sau khi tỉnh giấc nên uống nước ấm, vận động vừa phải rồi mới ăn sáng có tác dụng điều trị đối với các bệnh bí tiện, thần kinh suy yếu, tiêu hóa không tốt…
[Only registered and activated users can see links]

khamchuabenh.net ([Only registered and activated users can see links])(Theo Socola)

[sunny]

Những lưu ý trong chế độ dinh dưỡng
cho người cao tuổi


Chế độ ăn tốt không phải là phương thuốc trị bệnh , nhưng nó có thể giảm bớt những đau đớn của người bệnh, thậm chí còn giúp một số người không phải dùng thuốc.


Đối mặt với nguy cơ suy dinh dưỡng
Trong khi người trẻ tuổi, thừa cân là nguy cơ lớn gây dái tháo đường và bệnh tim mạch, thì người cao tuổi phải đối mặt với nguy cơ suy dinh dưỡng. Khi bạn đời khuất núi, người còn lại chẳng thiết nấu nướng hoặc khong biét làm thế nào để có bữa ăn lành mạnh. Bệnh viêm khớp, bệnh tim hay các bệnh khác khiến việc nấu ăn trở nên khó khăn. Bệnh Alzheimer làm người bệnh quên ăn. Khi dùng kháng sinh , người bệnh thấy miệng đắng ngắt . Tóm lại có vô số lý do khiến người già rơi vào tình trạng suy dinh dưỡng . Điều này không có lợi vì họ không đủ sức để chống lại bệnh tật.

8 sáng kiến sàng lọc dinh dưỡng
Theo chuyên gia dinh dưỡng, với người cao tuổi, thừa 10% trọng lượng còn hơn là thiếu 10% . Vì vậy, các chuyên gia của Hội dinh dưỡng Hoa Kỳ đã kết hợp với Viện hàm lâm bác sĩ gia đình( tổ chức bác sĩ về chăm sóc sức khoẻ ban đầu lớn nhất Hoa Kỳ) , đề ra "Sáng kiến sàng lọc dinh dưỡng". Đây là những hướng dẫn thiết thực, còn ít được biết đến, vế chế độ dinh dưỡng cho người cao tuổi, liên quan tới 8 bệnh mạn tính như: ung thư, sa sút trí tuệ, đái tháo đường, huyết áp cao, loãng xương...Nội dung khuyến cáo này bao gồm:
1. Kiểm soát sự thiếu cân: trọng lượng 55kg có thể là vừa với một người cao 165cm ở độ tuổi 30, nhưng lại là thiếu với người 65 tuổi. Sụt 4.5kg ngoài ý muốn trong 6 tháng là một dấu hiệu nguy hiểm. Ví dụ,giảm cân đột ngột ở người cao tuổi là dấu hiệu sớm của sa suốt trí tuệ.
2. Một số thuốc thông dụng, như digoxin để diều trị suy tim, , có thể làm giảm trầm trọng sự thèm ăn của người cao tuổi.
3. Người có tuổi không cảm thấy ngon miệng khi ăn thịt, nhưng protein tạo nên cơ bắp và giúp cơ thể phục hồi sau bệnh tật . Nên nhớ tới những thức ăn giàu đamkhác như: đậu, bơ , lạc và trứng.
4. Khi có tuổi, người ta thường thích ăn ngọt. Thói quen này không phải là xấu. Bệnh nhân Alzheimer cần tăng cân có thể dùng món bánh rán nếu họ thích . Năng lượng giúp trì hoãn thời điểm phải nuôi bệnh nhân qua ống. Hãy dùng những thức ăn được cắt nhỏ bằng ngón tay , vì người bệnh có thể đã quên cách dùng đũa.
5. Đảm bảo là người bệnh huyết áp cao dùng đủ canxi. Đây là cách tự nhiên để làm giảm huyết áp. Tất cả bệnh nhân có nguy cơ suy tim phải giảm lượng muối ăn.
6. Dùng đủ nước . Trung bình mỗi ngày cần uống 6-8 cốc (225ml) các loại : nước trắng, nước hoa quả , sữa, trà, cà phê.
7. Rất nhiều chuyên khoa khuyến cáo bổ sung vitamin B12 ở người cao tuổi , vì cùng với tuổi tác, sự hấp thụ chất này cung giảm.
8. Thay đổi lời khuyên về chế độ ăn cho phù hợp với từng bệnh nhân. Đa số bệnh nhân thận cần chế độ ăn nghèo đạm, nhưng một số dạng bệnh thận lại cần nhiều đạm hơn một chút.

theo AP